تقابل عشق و نفرت در کوچه یادها
 
علی‌الله سلیمی:‌ بسیاری از داستان های موفق معمایی و پلیسی به گره های پی در پی داستانی و معماهای پیچیده درون متن متکی هستند که اگر در فصل های ابتدایی نویسنده نتواند جایگاه واقعی این گره ها و همچنین حلقه های معمایی را به درستی مشخص و تبیین کند، احتمال لو رفتن کل طرح داستانی و در نهایت بی قطع ارتباط مخاطب با متن وجود دارد؛ مسئله ای که در رمان «راز کوچه شیروانی» نوشته لیلا بابایی فلاح همواره مورد توجه نویسنده بوده و بابایی فلاح سعی کرده تا پایان متن از لو رفتن پایان قصه جلوگیری کند. قوت ماجراهای این رمان همان طور از عنوان آن بر می آید، متکی به رازی است که در کوچه شیروانی نهفته و نویسنده با یک برنامه ریزی زمانی در طول داستان، به شکل قطره چکان اطلاعات مورد نیاز را به مخاطبان می رساند تا ضمن برخورداری از یک قصه رئال اجتماعی، قدم به قدم به مرکز حادثه نزدیک شود. تقریبا بسیاری از مولفه های داستان های معمایی پلیسی در رمان«راز کوچه شیروانی» رعایت شده است.
در فصل اول داستان حادثه مرگ شخصیت یحیی اتفاق می افتد، بدون هیچ گونه سرنخی و با کلی حدس و گمان از سوی مخاطب. بنابر این همان طور که طبیعت این گونه داستان هاست، چشم مخاطب به گذشته است. به رازهایی که اگر برملا شود، راز مرگ یحیی هم بر ملا خواهد شد. در فصل های بعدی، نویسنده قدم به قدم به گذشته برمی گردد و تا حدودی راز مرگ یحیی برملا می شود. البته به شکل ظاهر قضیه، چون نشانه هایی در متن وجود دارد که علت مرگ را به مسئله دیگری پیوند می زند. شخصیت مقابل یحیی، زنی میانسال به نام شهین است که از ابتدای داستان، شخصیت محوری قصه محسوب می شود. با توجه به این که نظرگاه داستان دانای کل محدود معطوف به شخصیت شهین است، مخاطب از ابتدای داستان با این شخصیت همراه می شود تا قدم به قدم به نقطه ثقل داستان نزدیک شود.
در میانه های داستان، خواننده تقریبا به یقین می رسد که راز کوچه شیروانی در دل شهین نهفته است. بنابر این، همراه با شهین به هزارتوی ماجراهای زندگی او در گذشته وارد می شود و لایه های اسرارآمیز زندگی او را یکی پس از دیگری کنار می زند تا به اصل ماجرا برسد؛ ماجرایی که شعاع زمانی حدود بیست و پنج سال را دربر می گیرد. مرگ اسرازآمیز یحیی در یاییز سال 1381 اتفاق می افتد و شهین با کنجکاوی و البته آگاهی تمام ریشه های این مرگ را دنبال می کند و می رسد به پاییز 1356 که در آن نطفه ارتباط عاطفی ناموفقی بین این دو بسته شده اما به مرور گسسته و باعث نفرت شده است. شهین به میزان نقش خود در مرگ یحیی آگاه است و همین باعث می شود نسبت به آن حساس باشد. مخاطب در تعقیب قصه های به هم پیوسته ای که از ابتدای آشنایی شهین و یحیی تا زمان مرگ یحیی در بیست و پنج سال بعد اتفاق می افتند به یک مسئله آشنا در ارتباط آدم ها می رسد که همانا موضوع تقابل عشق و نفرت است. در«راز کوچه شیروانی» این دو چنان در هم آمیخته است که گویی از ازل تا ابد قرار است در کنار هم باشند و چاره ای برای گریز از تقابل آنها نیست. در این داستان سرخوردگی های آدمی به مرور روی هم انباشته و در نهایت، جایی از داستان زندگی به ناگاه فوران می کنند و مسیر سرنوشت ها را به تلخ ترین شکل ممکن تغییر می دهند.
در کوچه شیروانی رازی نهفته است که صاحب این راز را برای همیشه غمگین و اندوهناک کرده است. حتی با مرگ یحیی که یک سوی این راز طولانی است، قصه به پایان نمی رسد و شهین تا زنده است راوی این راز اندوهناک می شود.
چاپ اول(زمستان 1392) رمان«راز کوچه شیروانی» با شمارگان 1100 نسخه در 136 صفحه و قیمت 7000 تومان از سوی نشر آموت چاپ و منتشر است.

Labels:

aamout[at]gmail[dot]Com
0 Comments:

Post a Comment