parnianmagazine
http://aamout.persiangig.com/parnian-s.jpg
براي خواندن اين نقد اينجا يا اينجا را كليك كنيد

الهه عطاردی (مجله پرنیان): شوهر عزیز من، از معدود رمان‌هایی است که در سال‌های اخیر توانست بازار کتاب ایران را تحت شعاع چاپ‌های متعدد خود قرار دهد و به سرعت نام نویسنده‌‌آن فریبا کلهر را نزد کتابخوانان فارسی‌زبان پرآوازده سازد. اگرچه فریبا کلهر سال‌هاست که در عرصه نویسندگی فعالیت دارد اما بیشتر آثار او تا پیش از «شوهر عزیز من»‌ در حوزه نوجوانان بوده است.
فریبا کلهر با نثر روان و سبک ویژه خود مروج نوعی از داستان‌نویسی است که در میانه سبک فاخر و رمان‌های عامه‌پسند جای می‌گیرند. او در سه‌گانه خود با نام‌های «پایان یک مرد»‌و «شروع یک زن»‌ و «شوهر عزیز من»‌با دنبال کردن مضامین مشترک سیاست، عشق و زندگی، سرگذشت زنانی را به تصویر می‌کشد که در عوالم تنهایی، زندگی خود مرور می‌کنند و در واگویه‌های ذهنی از عشق‌ها، حسرت‌ها و ناکامی‌هایشان سخن می‌گویند. «شوهر عزیز من»‌ در میان این سه‌گانه، به واسطه وجود شخصیت‌های به مراتب جاندارتر و روایتی دلنشین و پیراسته از زوائد، موفق‌تر است.
سیما انتظاری،‌ راوی و شخصیت اصلی کتاب «شوهر عزیز من»‌ در واگویه‌های ذهنی، داستان زندگی‌اش را روایت می‌کند. او زنی پخته و به میان‌سالی رسیده است که وقتی همسرش را در یک جریان سیاسی از دست می‌دهد، زبان به روایت خاطراتی می‌گشاید که گره خورده در گذشته اوست. دختری که در اوج انقلاب فرهنگی تحت تاثیر مبارزین انقلابیع تلاش می‌کند تا جایگاهی برای خود بیابد؛ اما از آنجا که نه به رشد فکری بالا رسیده و نه ریاکار و سیاست‌باز است و تزلزل شخصیتی هم دارد، به خاطر سادگی از گوش دادن به آهنگ ویکتور خارا با نسرین ماجدی، صمیمی‌ترین دوستش صحبت می‌کند و همین بهانه‌ای می‌شود برای اخراجش از کتابخانه و اتمام دوستی‌اش با نسرین. بعدها او در یک دفتر مجله با سردبیری مردی به نام آقای آذر مشغول کار می‌شود. با مدرس کلاس ایدئولوژی‌اش که سابق بر این با نسرین در آن شرکت می‌کرد و مردی بود مذهبی و تمام شاگردان دخترش را که فقط سه نفر بودند سخت تحت‌تاثیر قرار  داده بود، ازدواج می‌کند؛ اما درست در شب عروسی با اعتراف همین مرد حزب‌اللهی، درمی‌یابد که همسرش به اصرار مادرش تن به این ازدواج داده است و او پیش از این عاشق کس دیگری بوده و حال نیاز به پاک‌سازی روح دارد تا بتواند زندگی زنانشویی‌اش را با سیما آغاز کند. این پیرایش روح پنج‌سال طول می‌کشد و سیما از همسرش کینه‌ای دیرینه به دل می‌گیرد و حتی بعد از بازگشت کورش از جنگ و ابراز پشیمانی از این‌همه بی‌توجهی حاضر نمی‌شود عشق او را بپذیرد و در تصورات و خیالاتش با درخت توت خانه پدری، از تنها عشقش، سهراب، که حالا همسر خواهر کوچکش، سوسن است، صحبت می‌کند. سهراب که در همان دوران جنگ در اثر سکته‌ی قلبی فوت می‌کند، علاقه‌ی شدیدی به سرپرستی کودکان بی‌سرپرست داشته و برخلاف خواست سوسن، پسری به نام آراش را هم به فرزندی می‌پذیرد که هنوز رسمی نشده، مرگ از راه می‌رسد. سیما که از مرگ سهراب سخت آشفته‌ می‌شود آرش را به نزد خود می‌آورد و سال‌ها او را به یاد معشوق‌اش نگه می‌دارد و حتی زمانی که دست از لجاجت برمی‌دارد و ظاهرا به عشق همسر تن می‌دهد اما یاد یار، شبانه‌روز با اوست.
سیما بعد از آشتی با کورش به بهانه‌ی ادامه تحصیل کورش بعد از جانبازی، آن هم به هدف خدمت به جامعه به کانادا سفر می‌کند و پسرش شاهین را در آن کشور به دنیا می‌آورد؛ اما بعد ازاتمام تحصیلات کورش وقتی به ایران باز می‌گردند، کورش در دانشگاه مشغول تدریس می‌شود اما به خاطر تحریک دانشجویان از دانشگاه اخراج شده و مدتی بعد هم ترور می‌شود.
نگاه انتقادی نویسنده به وقایع انقلاب و سرنوشت سهمگینی که برای کورش، شوهر زن راوی در این رمان در نظر گرفته شده، داستان را به ورطه‌ای سیاسی اجتماعی فرو می‌کشاند. از سوی دیگر روایت تراژیک و سرکشیدن به دنیای محرمانه‌های سیما انتظاری که به مدد کابوس‌های آشفته و جستجو برای یافتن دوباره عشق ناکام وی انجام می‌گیرد، تصویرگر جهانی ذهنی زنی است که ناخواسته زندگی‌اش گرفتار بازی‌های سیاسی شده است. اگرچه گذشت زمان «شوهر» ‌داستان را به مرد عزیزی تدبیل می‌کند که راوی در سوگ او نشسته است اما همچنان یاد و خاطره معشوق دست‌نیافتنی و عشق ممنوع زن، سهراب، است که او را آرام می‌کند. خاطره‌ای که با درخت توت خانه پدری سیما در محله‌های قدیمی شهر پیوندی ناگسستنی دارد و یادآوری این عشق را با نمادی از حسرت برای تلخکامی و ناکامی‌های سیما در زندگی‌اش تبدیل می‌کند. روایت تحسین‌برانگیز نویسنده از دنیای ذهنی زن راوی است که از «شوهر عزیز من» داستانی خواندنی می‌سازد. روایتی که آشوب‌های دهه شصت را زنده و سرنوشت مردان و زنانی را روایت می‌‌کند که بر بستر سیاست، نطفه عشق‌شان شکل گرفت و شاید به جز ناکامی و حسرت، یادگاری برایشان به جای نماند.
گفتنی‌ است که رمان «شوهر عزیز من» سال 92 نیز در لیست پرفروش‌های سال قرار گفته است و در آستانه سال نو چاپ ششم رمان روانه بازار کتاب شده است. این رمان که فروردین 91 برای نخستین بار منتشر شد در کمتر از دو سال به شش چاپ رسیده و بازتاب‌های فراوانی نیز داشته است. به طوری که علاوه بر نامزد شدن در برخی جوایز ادبی، از سوی بسیاری از منتقدان نیز رمانی خواندنی و خوش‌پرداخت عنوان شده است.
در بخش‌هایی از کتاب می‌خوانیم:
«خوابیده ام. در آپارتمانی اجاره‌ای در تورنتو. در طبقه‌ سی و چهارم. در آپارتمانی که از پنجره‌های بزرگش می‌توانم اووووه تا آخر شهر را ببینم و انقدر به آسمان نزدیک باشم که اگر دستم را دراز کنم گل‌های رز ابری سرانگشت‌هایم را لمس کند.
خوابیده ام. خسته ام از سفر دور و درازی که زمان را به هم ریخته و انگار عقربه‌ها زمان صفر را نشان می‌دهند. خواب خوابم. باید بیشتر از اینها بخوابم. دوست دارم همین طور بخوابم و خواب سهراب را ببینم. حس آزادم در خواب می‌گوید سهراب تا اینجا آمده. تا اینور دنیا. خواب سهراب را می‌بینم که امانتی‌اش‌ را می‌خواهد. دستش را به طرفم دراز می‌کند و زنجیرش را می‌خواهد. زنجیر به گردنم است هنوز و ته ته قلبم را لمس می‌کند. می‌گویم: «نه.»
اما سهراب دست بردار نیست. می‌گوید: «مهلت امانتداری به پایان رسیده.» و من بازهم زنجیر را به او نمی‌دهم. با گرمایی که روی صورتم بالا و پایین می‌رود بیدار می شوم و کورش را می‌بینم که روی صورتم خم شده است. می‌گوید: «نترس جانم. منم. می‌خواهم چشم‌هایت را ببوسم.»
کتاب «شوهر عزیز من»‌ را نشر آموت در سال 1391 منتشر کرده است.
 

Labels:

aamout[at]gmail[dot]Com
منتشر شد
http://aamout.persiangig.com/image/book/00135-khanehdari.jpg
خانه‌داری
(رمان ِ خارجی)
نوشته‌ی مریلین رابینسون
ترجمه‌ی مرجان محمدی

نشر آموت/ چاپ اول/ 272 صفحه/ 15000 تومان

Labels:

aamout[at]gmail[dot]Com
20 شاهکار ادبیات زنانه جهان
در یک نظرسنجی فهرستی از 20 رمان برتر به قلم نویسندگان زن منتشر شد.
به گزارش خبرگزاری دانشجویان ایران (ایسنا)، «کشتن مرغ مقلد» نوشته «هارپر لی» با کسب بیشترین رای، موثرترین اثر ادبیات‌ داستانی از میان آثار کلاسیک و مدرن نویسندگان زن لقب گرفت.
در این نظرسنجی خوانندگان رمان‌هایی زنانه را برگزیدند که از نظرشان بیشترین تاثیر را بر زندگیشان داشته است. این فهرست از رمان‌های کلاسیکی چون «بربادرفته» گرفته تا آثار مدرنی چون «رنگ بنفش» را دربر می‌گیرد.
«شمی چاکرابارتی» رئیس مرکز حقوق بشر «آزادی» و رئیس جایزه ادبیات زنان «بیلیز» 2015 درباره‌ی انتخاب شاهکار «هارپر لی» گفت: با هجمه‌هایی که این روزها در سرتاسر جهان به حقوق بشر صورت می‌گیرد،‌ تمایل به داستان عالی هارپر لی قابل درک است، چرا که می‌توان امیدوار بود عدالت و برابری بر تعصب پیروز شود.
«کشتن مرغ مقلد» زمانی صدرنشین این فهرست شده که گویا دنیا دیوانه شده و هیچ‌کس برای حقوق بشر ارزشی قائل نیست.
وی در ادامه افزود: کتاب‌های برگزیده آثاری هستند که روی خوانندگان تاثیر گذاشته‌اند و مطلب جالب این است که هم مردان و هم زنان در این نظرسنجی شرکت داشته‌اند. دلیل آن این است که ادبیات زنانه همانطور که روی زنان تاثیر می‌گذارد روی خوانندگان مرد هم تاثیرگذار است.
«سرگذشت ندیمه» مارگارت اتوود رتبه‌ دوم را در این رده‌بندی کسب کرده و پس از آن به ترتیب نام «جین ایر» شاهکار کلاسیک «شارلوت برونته»، «هری پاتر» هفت‌گانه معروف «جی.کی. رولینگ» و «بلندی‌های بادگیر» رمان مطرح «امیلی برونته» به چشم می‌خورد.
به گزارش گاردین‌، رتبه‌های ششم تا هشتم فهرست تاثیرگذارترین آثار ادبیات‌داستانی زنانه به ترتیب نصیب «غرور تعصب» (جین آستین)، «ربکا» (دافنه دوموریه)، «زنان کوچک» (لوییزا می اکلوت)، «تاریخ مخفی» (دونا تارت) و «من قصر را فتح می‌کنم» (دودی اسمیت) شد.
«سیلویا پلات» با «حباب شیشه‌ای» خود در رتبه‌ی یازدهم نشست و پس از آن نام «تونی موریسون» نویسنده‌ی «دلبند» خودنمایی می‌کند.
«بربادرفته» شاهکار ماندگار «مارگارت میچل» سیزدهمین رمان محبوب زنانه لقب گرفت.
رتبه‌های چهاردهم تا بیستم این نظرسنجی نیز به آثار ادبی زیر تعلق گرفت:
14- «باید درباره کوین حرف بزنیم» نوشته‌ی «لیونل شریور»
15- «همسر مسافر زمان» نوشته‌ی «آدری نیفنگر»
16- «میدل مارچ» نوشته‌ی «جورج الیوت»
17- «می‌دانم چرا پرنده قفسی آواز می‌خواند» نوشته‌ی «مایا آنجلو»
18- «دفترچه طلایی» نوشته‌ی «دوریس لسینگ»
19- «رنگ بنفش» نوشته‌ی «آلیس واکر»
20- «اتاق زنان» نوشته‌ی «ماریلین فرنچ»

Labels:

aamout[at]gmail[dot]Com
بركه هاي باد نقد مي شود؛ سه شنبه
بررسی «برکه‌های باد» در فرهنگسرای فردوس 
مجموعه داستان «برکه‌های باد» نوشته رضا جولایی، با حضور این نویسنده و محسن فرجی، داستان‌نویس و روزنامه‌نگار در فرهنگسرای فردوس نقد می شود.
به گزارش خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا)‌ «برکه‌های باد» دربرگیرنده 14 داستان‌ با فضای وهم‌آلود است که اخیرا از سوی نشر آموت به بازار عرضه شد.
در بخشی از داستان «برکه‌های باد» در این مجموعه می‌خوانیم: «تمام هفته باران بارید. از زمین و زمان آب می‌چکید. باغچه‌ها شده بود باتلاق. حوض پر شده بود از گل و خزه و قورباغه‌هایی که معلوم نبود از کجا آمده‌اند. از پدربزرگ هیچ خبری نبود تا نیمه شب هشتم که باز از خواب بیدار شدم و باز مادربزرگ را دیدم که با چهره‌ای نگران با کسی سخن می‌گفت. نوری آبی اتاق را پر کرده بود. به طرفی چرخیدم که مادربزرگ رویش به آن سمت بود. پدربزرگ روی صندلی نشسته بود. سر و صورتش زخمی بود و عینکش شکسته و یک آستین کتش پاره. گفت: نگفتم آهسته حرف بزن بچه بیدار می‌شود. و رو به من گفت: لاله‌ شب عروسی‌مان است. زمان شاه صاحبقران. حالا بخواب باباجان. گفتم: چرا سر و صورتت زخمی شده؟ آقاجان. سرفه‌ای کرد و گفت: پذیرایی قزاق‌هاست!»
 رضا جولایی متولد 1329، داستان‌نویس و ویراستار است. از وی تا کنون آثاری مانند «جامه به خوناب»، «سیماب و کیمیای جان»، «باران های سبز»، «حکایت سلسله پشت کمانان»، «تاریخ طربخانه» و «سوء قصد به ذات همایونی» منتشر شده است.
 نشست نقد مجموعه داستان «برکه‌های باد» ساعت 17 سه‌شنبه چهاردهم مرداد در فرهنگسرای فردوس برگزار می‌شود. 

Labels:

aamout[at]gmail[dot]Com
همراه دريا در آب هاي بنگال؛ نگاهي به رمان امواج گرسنه آميتاو گوش
http://www.iketab.com/Attach/SMMPBBooks/BookMan/94100/b555b1549145552880bddc0644a4817b.jpg 
نويسنده: کريشنا دوتا/ اينديپندنت مترجم: معين محب عليان: در چهارمين کتاب ادبي آميتاو گوش، «پيا» جوان بنگالي است که در آمريکا بزرگ شده است. او با هدف تحقيق روي دلفين ها به سانداربانز مي رود، آن جا مجمع الجزايري است که رود گنگ به خليج بنگال مي ريزد. از آن جايي که تحصيلات خود را در آمريکا گذرانده است، او نيز همچون ديگر هم نسلان آسيايي- آمريکايي خود از زبان مادري بي بهره است. متمرکز، پويا و از سر تجربه با اعتماد به نفس کارش را شروع مي کند. به خاطر سانحه غرق شدن کشتي مجبور مي شود به قايقراني که به عنوان راهنما و محافظ در آب هاي خروشان ساندربانز کار مي کند پناه برد. او هم چنين کاناي، مرد جوان بنگالي کار بلدي را مي بيند که در حال بازديد از آن منطقه است. آن ها با يکديگر بر سر موضوعاتي نظير، داستان قابل توجه تاريخ، اقوام، بوم شناسي، مهاجرت، عشق و اندوه صحبت مي کنند.
افسانه هندي چنين است که رود توانمند گنگ خودش را از مسيرهاي شيوا، خداي آباداني و خرابي -که نزديک خليج بنگال در راهي هزارتو است- آزاد مي کند تا سانداربانز را خلق کند. آن جا باريکه اي پهناور از جنگل هاي حرا است که هزاران هکتار ناحيه سرسبز با امواج خروشان به وجود آمده اند. نويسنده، هنرمندانه اين مکان را انتقام جو جلوه مي دهد، جايي که خيال و واقعيت پيوسته با يکديگر همپوشاني دارند. در هر لحظه اي انسان مي تواند ترديدي به مخالفت تمام عيار اين ناحيه به حضور او (از سر ابتکار و جذابيت منطقه و عزمي براي نابودي انسان) به خود راه دهد. ساليانه عده زيادي از افراد به علت مواجهه با شاخ و برگ هاي متراکم توسط ببرها، مارها و تمساح ها از پا در مي آيند. با دنبال کردن سنت بهترين رمان هاي بنگالي زبان از جمله قايق ران پادما و امواج گرسنه مي توان از راه هاي سفر قايق رانان سر درآورد. اما گوش تلاش مي کند تا قصه هايش را قابل دسترس خوانندگاني که قادر به هضم تفاوت هاي فرهنگي نيستند نيز قرار دهد. در بافت هاي آشنا، اين موضوع به جاهاي درخوري مي رسد اما کم کم با غير معمول و نامتعارف شدنش کمي بوي فريب به مشام خواننده مي رسد. هنگامي که ابزار متداول يک هندي به عنوان مثال گمچا (ماده چهار خانه اي روشن که به طور عمده به عنوان حوله از آن استفاده مي شود) معرفي مي شود نويسنده تلاش مي کند از چهارصد کلمه بنگالي معادل براي انتقال مفهوم مشابه با تأثير يکسان استفاده کند. اين موضوع نوعي سر هم بندي به نظر مي رسد. در جاهايي از متن او ترجمه پرانتزي واژگان را مي آورد که جز کند کردن ريتم متن و دست و پا گير کردن فضا چيزي عايدش نمي شود. گوش معادل هاي دقيق بنگالي با شکل هاي انگليسي را به تدريج به متن مي افزايد تا يقين حاصل کند خواننده در فهميدن کلام مشکلي ندارد. بالاترين هدف ادبي او نوشتن اقتباسي انگليسي از وزن هاي ادبي و بحرهاي شعري بنگالي با آوردن مزدوج هاي ادبي و بيت هاي هم قافيه دوازده بخشي با به کارگيري سکته ها و درنگ هاي مليح ادبي در آثارش است. تلاش او بيشتر شبيه توصيف کردن آواز دسته جمعي براي کسي است که هرگز آن را نشنيده است. منتقل کردن مزه واقعي شعر شفاهي محلي غير ممکن به نظر مي رسد. نويسنده دو مطلب را در سنديت کار خود مد نظر قرار مي دهد و هم چنان که از اول شخص به سوم شخص تغيير شناسه مي دهد تغييراتش را اسير متن مي کند. شخصيت پردازي «نيرمال»، مارکسيست احساسي بنگالي با اعتقاد به جهاني که افراد مي توانند صبح کشاورز باشند، بعداز ظهر شاعر و در شب نجار، قابل توجه است. شايان ذکر است نويسنده هاي هندي پس از دوره استعمار (افرادي هم چون گوش) نياز تزريق زبان محلي و انسان شناسي فرهنگي را در تصديق کارهايشان احساس مي کنند. در حالي که رقبايشان از قبيل آميتا دساي و آرکي نارايان چنين نمي انديشند. آن ها اعتماد به نفس کافي را در انتقال جامعه متفاوت آثارشان به خوانندگان (با استفاده از زبان انگليسي) دارند وکارهايشان با خيل عظيمي از خوانندگان روبه رو شده است. اما توجه گوش معطوف به خوانندگاني محدود شده است. به هر حال احتمال دارد درون مايه و موضوع کارهاي او جالب از کار درآيد.
رمان «امواج گرسنه» نوشته‌ آمیتاو گوش با ترجمه ناهیده هاشمی در 588 صفحه و به قیمت 23هزار تومان از نشر آموت منتشرشده است.

Labels:

aamout[at]gmail[dot]Com
اول هیتلر درونت را بشناس
http://aamout.persiangig.com/image/book/andoh-bejik-tajrobeh-4.jpg   http://aamout.persiangig.com/image/book/andoh-bejik-tajrobeh-1.jpg
سامگيس زندي (مترجم رمان اندوه بلژيك): رمانی که در مدت کوتاهی برای نویسنده موفقیت بین المللی به بار آورد با یک انگیزه‌ احساسی خلق شده بود، هوگو کلاوس می‌گوید:" می‌خواستم طی داستانی برای دو پسرم تعریف کنم زندگی فلاندری‌ها در سالهای پیش از شروع جنگ، هنگام جنگ و پس از پایان جنگ چگونه بود تا بدانند بعضی از دیوانگی های پدرشان از کجا آب می‌خورد." بنابراین اندوه بلژیک از سایر رمان‌های کلاوس حجیم تر شد و او زمان طولانیتری را‌ صرف نوشتن آن کرد، حدود 7 سال. می‌گوید:" من این رمان را با احساسی متفاوتی نوشته ام، موقع نوشتنش بیشتر از سایر رمانهایم در آن غرق شده بودم. میخواستم نشان دهم در آن سالها مردم چطور فکر می کردند، تفکرهایی که اکنون از بین رفته است." طرز تفکرهایی که همدستی‌های بی شمار فلاندری‌ها را با نازیهای اشغالگر توجیه می کند. برخی از منتقدان بر او خرده گرفته اند که همدستی فلاندریها با آلمانیها را با  ملایمت زیادی روایت کرده است. او پاسخ داده: "پس باید تکرار می‌کردم، هیتلر آدم شروری بود؟ این طرز برخورد بیشتر به درد روزنامه نگارها می‌خورد. آن‌ها باید شرارت را تجزیه تحلیل کنند و در کلاس درس برای شاگردها تعریفش کنند. گذشته از آن فلاندری‌ها هیچ آزار و اذیتی به یهودیها نرسانده بودند. بیشترشان در عمرشان یک یهودی هم ندیده بودند."  
اندوه بلژيك 
آنچه بیش از هر چیزی این رمان را پس از انتشار مورد ستایش قرار داد صراحتی بود که همدستی فلاندریها را با نازیهای اشغالگر حکایت می‌کرد. پدر شخص اول داستان مردی است طرفدار آلمانی‌ها و پاتوقش کافه ای که در زمان اشغال بلژیک محل گردهم آیی فاشیستها و نیمه فاشیستهای فلاندری شده بود. شخص اول رمان، نوجوانی یازده ساله که شاهد و راوی وقایع است. او به یک سازمان فاشیستی ملحق می‌شود و در تعطیلا ت تابستانی‌ برای شرکت در اردوی جوانان نازی به آلمان می‌رود. مادرش منشی و معشوقه یک افسر عالیرتبه آلمانی می‌شود.
کلاوس می‌گوید:
" وقتی آلمانیها کشورمان را اشغال کردند ما آن روز را جشن گرفتیم. در کورتریک ما باید با نیروهای فرانسوی، انگلیسی، مراکشی سروکله می زدیم. یک مشت آدم لات و لوت و تبهکار. روز و شب مست و پاتیل، به زنها بی حرمتی می کردند ، دله دزد بودند. نان می خریدند بدون دادن پول از دکان نانوایی در می رفتند.. ورود آلمانیها به چشم یک پسر یازده ساله زیبا می‌نمود. و رفتار بلژیکی‌ها هم دست کمی از یک پسر یازده ساله نداشت. وقتی آلمانیها گفتند ما دو کشور برادر هستیم فلاندریها با خود گفتند: بدتر از فرانسوی‌ها که نیستند. آلمانی‌ها با نیرنگ، احساسات آن‌ها را به بازی گرفتند. فراموش نکنید که بلژیک قرنها تحت سلطه بوده است. اطریش، اسپانیا، فرانسه فلاندریها را  سالیان درازی مشت و مال داده اند.آن‌ها یاد گرفته اند به کمک ساده دلیهایشان همه چیز را راست و ریس کنند، با تکیه بر کاتولیسم برای هر چیزی راه حلی پیدا می‌کنند. آن‌ها خودشان را ملتی می‌دانند که هرگز نمی‌گویند: نگاه کن من اینجا هستم، این منم که اینجا ایستاده ام. این رفتار مخصوص هلندیهاست. به نظر من تحجر خاموش فلاندریها ضرری ندارد، روشی ست برای سپری کردن زندگی."
برای کلاوس نشان دادن این روحیه مهمتر از اشاره به جنایتهای آلمانیهاست چرا که خود آلمانیها هم سنگینی آن را روی وجدانشان احساس می کنند. اگر چه همدستی فلاندریها با آلمانیها از بنیادی ترین عناصر داستان است اما تحول شخصیت درونی‌ راوی یازده ساله، کنشها و واکنشهای احساسی‌اش در زمان اقامت در مدرسه صومعه و بعدها در میان جمع خانواده نیز از عناصر مهم آن است. او می‌گوید: " به نظر عده ای از خواننده‌ها، این رمان یک مرور تاریخی است اما هدف من نشان دادن جنگ از چشم یک پسر یازده ساله بود، و بزرگترهایی که به سیاست علاقه ای نداشتند. مردمی که هر چیزی را تحمل می‌کردند، راهبه های سرخورده، کشیشهای غمگین."
وقتی این رمان به زبان‌های مختلف ترجمه شد، عده‌ای از مردم تازه از حوادثی آگاه شدند که به هر دلیلی تا آن زمان از شنیدنش غافل مانده بودند. خیلی از هلندیها برای اولین بار می‌شنیدند که وحشت فلاندریها از حملهٔ کمونیست‌های شوروی و نفرتشان از نفوذ فرانسه سبب همدستی آن‌ها با آلمانیهای اشغالگر شده بود. در انگلستان  و فرانسه که این رمان در سری آثار کلاسیکشان جای گرفته دیدگاه سیاسی موجود در آن مورد بحث‌های داغ زیادی قرار گرفته است. هوگو کلاوس در پاسخ به این واکنش‌ها می‌گوید:
"واکنش فرانسویها به  این رمان طوری بود انگار تازه با بلژیکیها آشنا شده‌اند: آه چه جالب! ما هرگز نمی دانستیم بین مردم بلژیک چنین شکافهایی بود. مثل اینکه همدستی با نازیها در انحصار خود فرانسویها بود."
وقتی گفته می‌شود، اما نویسنده‌ها به حد کافی بر علیه فاشیسم نوشته اند. پاسخ می‌دهد: " آه بله، حتی نویسنده های نه چندان سطح بالا هم به آن پرداخته اند. اما اگر آنها اول هیتلر درون خودشان را شناسایی نکنند، من آن‌ها را جدی نمی گیرم و به عنوان یک نویسنده واقعی رویشان حساب نمی کنم."
به گفتهٔ کلاوس رسالت و هدف این رمان که برای پسرهایش نوشته شده، ساختار رمان را تعیین کرده است، او می گوید، " تقریبأ در باره همهٔ اعضای خانواده صحبت شده است، خواننده باید سعی کند تک تکشان را به خاطر بسپارد." عده‌ای از خواننده‌ها درست از همین مورد انتقاد کرده اند، که سبب گیجی‌شان شده است. کلاوس می‌گوید: "پدر من بزرگترین فرزند خانواده‌ای با شانزده بچه بود، مادرم عضو خانواده ای با دوازده بچه. همه برادر خواهر ها ازدواج کردنده بودند. پنجاه و شش بچه نسل بعدی خانواده را تشکیل می‌داد، که این بچه ها هم ازدواج کرده بودند." در این رمان همهٔ اعضای خانواده وارد صحنه نمی‌شوند، اما کلاوس سعی اش را می‌کند که شخصیتهای داستان برای بچه هایش قابل شناسایی باشند. او می‌گوید:" از این نظر کتاب تا حدی به هم ریخته است. اما لازم نیست شخصیتهای یک رمان همیشه به شکلی روانشناسی شوند که از آن‌ها یک شخصیت فراموش نشدنی ساخته شود. آن‌ها باید وارد رمان شوند و خارج شوند. در دنیای واقعی هم همینطور است."
 کلاوس اظهار می‌کند، این درست چیزی است که با حساسیتهای مردم این روزگار سازگار است. می‌گوید: "لازم نیست یک رمان روی یک خط اصلی و معین سیر کند. مردم هم امروزه بیشتر از سابق واکنشهای نا‌منسجم نشان می‌دهند. طرز فکر و احساساتشان با قدیم فرق کرده است." برای کلاوس مهم نیست منتقدین چه می گویند." اگر یک رمان با استانداردهای معین ادبیات بد و ادبیات خوب سنجیده شود، بیشتر رمانهای بزرگ در هیچ یک از این دو گروه نخواهد گنجید."
در اغلب رمان‌های کلاوس برخی از عناصر بارها تکرار می‌شوند او توضیح می‌دهد: "گفته شده است من همیشه در جستجوی شفافیت هستم. احساسهای جنسی ، کلیسا، خانواده، زور و فشار‌های مقامات. و اینکه همیشه در حال فرار کردن از دست این عناصرم. خب، اینها چیزهایی هستند که در زندگی روزمره یا خاطرات مدام با آنها روبرو می‌‌شوم. که ابداً مایهٔ ناراحتی من نیستند، راستش را بخواهید دنیای من در جای دیگری است. چه جور دنیایی هنوز دارم دنبالش می‌گردم. اگر پیدایش کرده بودم، دست از هر کاری می کشیدم و فقط استراحت می‌کردم، چرا باید برای نوشتن رمان به زحمت می‌افتادم؟
وقتی از او می‌پرسند پسر‌هایت چه عکس العملی به این رمان نشان داده‌اند. او پاسخ می‌دهد: نمی‌دانم یکیشان بیست و هشت ساله است، دومی هجده ساله. حتی نمیدانم آن را خوانده اند یا نه. هرگز با آن‌ها راجع به رمان صحبت نکرده‌ام."
چند سال پس از انتشار اندوه بلژیک منتقدین آن را نقطه اوج و اختتام فعالیت ادبی کلاوس تلقی کردند و اینکه او همهٔ ایده ها و موضوعهای گردآوری شده طی سی وپنج سال را در آن گنجانده است. کلاوس این را انکار کرده بود. "این رمان یکی از سری رمانهایی بود که می‌خواستم منتشر کنم اما از نظر مالی امکان عملی کردنش میسر نشد."
در واقع نه قضاوت منتقدین نادرست بود و نه انکار هوگو کلاوس. در سالهای بعد او چندین رمان دیگر خلق کرد از جمله شمشیر ماهی، همسایه بغلی، شایعه، گذشته ناتمام، انهدام تدریجی، بلادونا... که بعضی از آن‌ها هم با جوایز مهمی ستوده شدند، اما اندوه بلژیک همچنان در مقام درخشانترین ستاره آسمان بلند ادبیات هلند باقی ماند.
   

Labels:

aamout[at]gmail[dot]Com
نگاهي به رمان"اندوه بلژيك" نوشته هوگو كلاوس ترجمه سامگيس زندي
http://aamout.persiangig.com/image/book/andoh-beljik.jpg
اندوه بلژيك/ هوگو کلاوس/ ترجمه‌ی سامگیس زندی/ نشر آموت

http://aamout.persiangig.com/image/book/tajrobeh-30.jpg 
الهامه كاغذچي (مجله تجربه): شاید آن هنگام که در سال 1983 رمان اندوه بلژیک هوگوکلاوس منتشر شد ، نویسنده ی این رمان استثنایی فکر نمی کرد که چگونه این کتاب به قلب اروپا و بعد تر به جان آمریکا و آسیا نیز رسوخ خواهد کرد و عالم ادبیات داستانی را دستخوش تحول و هیجان می کند . این رمان به یاد ماندنی، بلافاصله پس از انتشار در ردیف پرفروش ترین های ، آلمان ، هلند و بلژیک قرار گرفت و دوباره پس از مرگ نویسنده تا مدت ها در صدر پرفروش ترین ها قرار داشت . منتقدین ادبی نیز این شاهکار ادبی و تاریخی را در کنار آثار کلاسیک ادبیات داستانی جهان ماندگار خوانده اند. هوگو کلاوس (1929- 2008) شاعر ، نقاش ، نمایش نامه نویس و سرشناس ترین نویسنده ی بلژیک در عرصه ی جهانی است و اندوه بلژیک این جاودانه گی را برای وی درست 25 سال قبل از مرگش به ارمغان آورد .
کتاب از دو قسمت اندوه و بلژیک جان گرفته . در قسمت اول لویی ، پسرک یازده ساله ، راوی خاطرات صومعه است و در بخش دوم پس از ترک صومعه ، وارد دنیای حقیقی و خانواده گی می شود . جنگ ، با همه ی ویرانی ها و تباهی هایش بر سر مردم کوچه و بازار سایه انداخته . شرح وقایع این داستان از سال 1939 و قبل از شروع جنگ جهانی دوم آغاز و تا سال 1947 یعنی دو سال بعد از اتمام جنگ ادامه می یابد .
ذهن کنجکاو و تخیل پرداز لویی ، پسرک یازده ساله ی فلاندری ، از طبقه ای نیمه برژوا و نیمه اصیل ، در کشمکش دائمی میان فضای پراز خرافه ی صومعه ، با تنبیهات سخت و عقاید بسته ، و فضای کمی باز تر ، در خارج از صومعه ، میان خانواده و هم شهری ها و اقوام در تقابلی سخت و نفس گیر است . در این میان ذهن پرسش گر پسرک خود قادر است تا قوانین جدیدی وضع کند . وی با کمک سه تن از دوستانش گروه حواریون را به صورت مخفی تشکیل می دهند و به دور از چشم سخت گیر صومعه و خواهر ها در کتاب های ممنوعه ی خویش ، جهان ِ در حال توسعه ی بیرون را نفس می کشند . کتاب های ممنوعه ، گاه شامل عکس ها و اطلاعاتی از مجله ها و ماه نامه های جهان بیرون از صومعه است . زبان روایی داستان ، اول شخص ، دانای کل و جریان کلی داستان به جریان سیال ذهن نزدیک می شود .
داستانی انتقادی به فضاهای آغشته از افراط گری ، خودستایی و منفعت طلبی . لویی که در پس ذهنش آرزو می کند یک سیناوه نباشد ! ( نام خانواده گی ) خود را اسیر دست کسانی می پندارد که ذهن کورشان مدام در گیر خودستایی و خود سانسوری و افراطی  گری است . آن ها که قوی تر ند در جهانی با قانون  آکل و معکول ضعیف تر ها را می بلعند و سرکوب گری تا جایی پیش می رود که هیچ نشانی از مهر ورزی آدم ها باقی نمی ماند . همه ی صورتک ها ، پشت منافع مادی خویش پنهان شده اند !
http://aamout.persiangig.com/image/book/andoh-beljik-1.jpg 
لویی نه تنها خودش را فاقد هر گونه ارتباط عاطفی با خانواده و اطرافیانش می یابد ، بلکه گاهی از احساس انزجاری که نسبت به مادرش در دل دارد با حواریون سخن می راند .مادر باردار ِ لویی کاری جز دروغ گفتن بلد نیست !  کنستانس در حقیقت  باردار ، تلخی ها و ناکامی هاست . دردی جانکاه که لویی دیر تر آن را در میابد . بعد تر از آن که زن، بچه ی مرده میزاید و با آن ، همه ی  دلخوشی هایش می میرد .
تخیل لویی حتا از شیاطین ، ذرات غباری می افریند که همه جا هستند و به او می خندند .  هنگامی که رختخواب مادرش را تکان می دهد ، ذرات غبار توی نور کم جان اتاق به چرخش و رقص در می آیند !
داستان ، روایتگر اندوه سه نسل است .
هوبرت سیناوه ، پدر بزرگ و پدر تعمیدی لویی که تاجر لوازم التحریر است و به شدت درگیر آداب و رسوم سنتی و مذهبی است . او برای حفظ منافع شخصی اش و ثروت اندوزی از هیچ کاری دوری نمی کند . حتی رشوه به صومعه و کلیسا و خریدن احترام میان طبقه ی نجبا و مردم کوچه و خیابان . سیناوه ی بزرگ خوب می داند چطور می شود سر این مردم را شیره مالید و از ان ها استفاده کرد و همچنین می داند که چطورمی شود ، برای هر چیزی کلاه شرعی دوخت ! با این همه تفاله ی اقتداری در هم شکسته است .
استاف سیناوه : مردی است که میان سنت و مدرنیته معلق مانده است .از یک طرف فرمان برداری از پدر وعقاید احمقانه اش و از سویی درک جهانی شدن ، از وی  مردی متزلزل می سازد که گه گاه تصمیماتش باعث مخاطرات خانواده می شود . او در زمان جنگ ، ماشین های غول پیکر چاپ را وارد می کند و نماد ظهور جهان نو و فدایی شدن آن نسل برای پیدایش دنیای جدید و مدرن است . استاف گمان می کند که بهتر از پدر پیرش می داند چه طور می شود همه چیز را فدای منافع شخصی کرد . مردی اهل خودنمایی و ریا که با دردست داشتن  تسبیح آبنوس و دستمال چهارخانه ی سفید و قرمز که سمبل همبستگی با مردم فقیر است ، حتا از همسرش به خاطر منافع شخصی  در روزگار جنگ سوء استفاده می کند   .
لویی سیناوه : سمبل امید و زایش نسل نو ، با همه ی در گیری ها و خطر به جان خریدن هاست .
نسل او دروازه ی ورود به دنیای متجدد بعد از جنگ است .
ذهن پرسشگر لویی در تضادی میان دنیای بیرون و دورن ،و با همه ی اصرار خواهر های صومعه برای فاصله گرفتن لویی و ندیدن صحنه ی زایمان گاو،  در می یابد که بچه ها نه از گل کلم بیرون پریده اند و نه لک لک ها آن ها را به منقار گرفته و برای مادرشان هدیه می آورند . تنها ، نسلی در حال شکل گرفتن است که مثل گوساله درون کیسه ای سفید و متبرک از پشت گاو زاده می شود . نویسنده در بازیگوشی هوشمندانه و کنایه آمیز ، تغییری را تصویر می کند که اگر چه از عقل نیمه تکامل یافته ی بشری بهره نمی برد ، اما به ظاهر در لفافه ای از عقل و معنویت شکل می گیرد و نمود پیدا می کند و به منفعت طلبی های رذیلانه ختم می شود . درک لویی از واقعیات اطرافش ، اندوهی جان کاه را برای او به  ارمغان می آورد . یک حواری ، (پطرس) قدیس ، که از دیدن حقیقت رنج می برد اما قادر به تغییر واقعیت نیست . تعلیماتی که او را از سستی های جهان بیرون حفظ می کند ، خود باورهای خرافی وهجویاتی هستند که به هیچ نمی ارزد .
جهان پیرامون نسل نو ، دنیای آشفته و بی رحم و کم رمق و عاری از معنویتی حقیقی است . مردمانی معمولی و کثیف که کلامی رکیک دارند و ثروت مندانی که دم از برابری و عدالت می زنند و در همان حال مشغول انبارکردن آذوقه برای روزهای احتمالی جنگ هستند .  از نظر لویی فضای داخل صومعه ، فضای عاری از روح معنویت و سرشار دروغ است و فضای بیرون ، جهانی نا امن با مردمی که دیگر هم را نمی شناسند . به گفته ی پدر لویی ، همه ی آن ها یا جاسوس فرانسه و انگلیس هستند و یا ستون پنجم آلمانی ها !
اگر چه روایت کلی داستان به گونه ای است که شاید با حذف قسمت هایی از آن ، چهارچوب کلی اثر به مخاطره نیفتد ، اما روایت های خوش خوان از فضا و حال و هوای آدم ها ، خوانش طولانی و زمان بر کتاب را شیرین و دلچسب می کند .با این همه  دیالوگ ها گه گاه چیزی به فهم اثر اضافه نمی کند و تنها خللی در سریع خوانی اثر است .
یکی از نکات کلیدی رمان ؛ دلبستگی لویی به دوست و حواری نزدیکش "ولیگه" است . ولیگه نوجوانی باهوش و زیرک و متکی به نفس است . تا جایی که ذرات غبار در غالب حسادت به جان لویی رسوخ می کند و او حواریون دیگر را بر علیه وی می شوراند . این امر باعث آن می شود که از بدترین شکنجه ها در مورد دوست محبوبش فرو گذار نکند .  لویی از صومعه اخراج می شود و ولیگه (پولس قدیس ) با بزرگواری هر چه تمام ، حواری گناهکار را می بخشد و بدین سان ، وی را در جهنمی از عذاب وجدان رها می کند .  کنایه ای زیبا از نخستین و مهم ترین جدایی تاریخ مسیحیت ! جدایی و جدل پولس و پطرس بر سر اصول و عقاید مسیحی !ُ پولس در میان حواریون (ولیگه ) مردی دانشمند و زیرک بود و به چند زبان تسلط داشت.
http://parsinews.ir/media/c5f0d992ab0eba9ed141a210870dd769.jpg
هوگو کلاوس

اندوه بلژیک همچنین ، روایت گر تسلط بیش از حد و افراط گری های کلیسا و صومعه بر باورها و رسوخ به خصوصی ترین مسائل زندگی روزمره ی مردم است و همچنین راوی داستان ِ  زنان غمگین و شکست خورده ، که بیشترشان دست خوش استبداد و هوس رانی مرد هایی سبک مغز شده اند !
  زنان افسرده و باردار اندوه بلژیک ! زنانی که  خودشان نیستند . سرکوب و سانسور شده اند ، بار بد نامی به دوش کشیده اند ، محکوم به عشق نچشیده و گناه ناکرده شده اند ، تحقیر و ارعاب و تردید ، جهان شان را فرا گرفته و دیده نشده اند با این همه ، آن ها چه در هیات خواهر یا مادر و مادر بزرگ  و عمه و خاله و خواهر های صومعه ، همه ی اندوه بلژیک را با خود حمل می کنند و خانواده را روی پا نگه می دارند .
یکی از نکات درخشان این رمان در همین اشاره خلاصه می شود . نویسنده آن چنان در درک دنیایی زنانه پیش می رود که ذهن مخاطب را به چالش می کشد . آیا نویسنده ی این رمان یک زن نیست ؟ جواب مشخص است . نه !  همه ی این ها خاطرات دور یک پیرمرد است ، که نوجوانی اش را میان زنان اندوهگین سپری کرده .
لویی تنها  کسانی را که در دوران تلخ صومعه ، به آن ها دلبستگی داشت از دست می دهد . خواهر آنجل ، که او را از راز باردار بودن مادر مطلع می کند ، در بمباران و خراب شدن صومعه جان می دهد و ولیگه  که در اثر نزدیکی با زنی بد کاره دچار بیماری مقاربتی می شود ، به طرز غم انگیزی خود کشی میکند .
دنیای لویی ، دنیای ناکامی هاست . رنج هایی که برای رسیدن به جهانی امروزی تر و مساوی ترجز تحمل همه ی مصائبش هیچ راهی نیست . لویی نه تنها از جهان ِ به ظاهر معنوی صومعه ، که از جهان بیرونی و مادی طرد می شود . او مثل هیچ کس نیست ! و همه ی این حقارت ها به اندوهی بدل می شود که تنهایی را برای لویی به ارمغان می آورد.
لویی در مقابله با غبار ها خود را موجودی بی دفاع ، بی پناه و مایوس میابد . غبارها او را رها نخواهند کرد و او به جنبه های رذیلانه ی روحش پی می برد . او یک سیناوه است ! با همه ی صفات پست آن خانواده و تبعیض طبقاتی که در جان شان رخنه کرده  . او حق ندارد عاشق ربکا ، دوست وهم بازی اش بشود . ربکا از خانواده ای کولی و فرو مایه است!
 لویی : من لویی فریبکار هستم . همه اش تقصیر خودم نیست . از همان آغاز در شهری که من دوران کودکی ام را در آن گذرانده ام ، چیز دیگری غیر از دروغ نشنیده ام . خواهش می کنم صبر کنید !
او در میابد که زندگی حقیقی ، با سختی های جنگ واقعیت دیگری است . لویی مجبور به دزدی ، دروغ ، و کفر گویی می شود.
نفرت قدیمی اش از مادر و پدر و خانواده ،کم  رنگ می شود و در می یابد که حقیقت و تلاش برای بقا و زنده ماندن ، گاهی باعث می شود که آدم ها به فرو مایه گی تن در بدهند و بر خلاف باور های شان دست به اعمالی بزنند که مورد قبول دیگران نیست ، و از آن جمله ، کشته شدن مادام لورا به دست هولست است . هولست در ذهن تخیل پرور لویی فرشته ی نگهبان و سمبل وفاداری است . وی  سال ها ست که دل در گرو زنی خودپسند و خود رای دارد که مردهای متمول و قدرت متد را اغفال می کند . هولست که در دوره جوانی مرد مورد علاقه ی کنستانس ( مادر لویی بوده است ) سال ها نگهبان و مراقب لورا  باقی می ماند .عاقبت با او  ازدواج  و به جرم خیانت هایش وی  را سلاخی می کند !   
و یا کنستانس ( مادر لویی ) که دو بارتن به  معشوقه شدن میدهد !
بار اول ، معشوقه و منشی  افسر و کارخانه دار آلمانی می شود، تا خانواده را از خطر فقر و گرسنه گی ناشی از جنگ نجات بدهد . به مرد دل می بندد . پدر لویی بعد از آن که وضعیت وخیمش کمی ثبات پیدا می کند  با همدستی چند نفر ، بر علیه مرد آلمانی پرونده سازی می کنند و او را می فرستند به نا کجا آباد . کنستانس که هنوز در غم از دست دادن فرزند مرده به دنیا آمده اش سوگوار و تنهاست ، از این اتفاق دچار افسردگی حاد می شود .
وبار دوم که به خاطر نجات  جان شوهر به زندان رفته اش وارد رابطه ای نا خواسته با دادستان می شود و برای رهایی از اندوه گران جانش قرص های دست ساز ضد افسرده گی و روان گردان  مصرف می کند . 
http://aamout.persiangig.com/image/book/andoh-beljik-2.jpg
این نقد در مجله تجربه - شماره 30
 
لویی کم کم متوجه عشق و استعدادش در نوشتن شعر و داستان می شود . گرچه مادر، با خواندن داستان های او پیش زن ها ، باعث خجالت و سر شکستگی اش می شود اما او تصمیمش را گرفته و در مسابقه ی ادبی شرکت می کند . داستانش پذیرفته نمی شود اما صاحب یک روزنامه  به وی قول می دهد که رمانش  را در روزنامه چاپ کند و این شروعی برای لویی و دروازه ای به سوی رویاها و اینده است . نام داستان لویی اندوه است .
درمتن کتاب سه بار از اندوه بلژیک یاد می شود . بار اول هنگامی است که مادر بزرگ مادری لویی در فقدان شوهر مرده اش و بازگویی خاطرات برای لویی ، به خاطر رفتار زننده اش با مرد مرده ، دچار عذاب وجدان است . او حتا قادر به گریستن نیست و همه ی اندوه بلژیک را بر شانه هایش حمل می کند .
بار دوم استاف سیناوه ( پدر لویی ) از مهاجرت اجباری و جلای وطن سخن به میان می آورد و درد جانکاهی به جانش چنگ می زند به نام اندوه بلژیک !
بار سوم ، زمانی است که لویی داستانش را حضورا برای شرکت در مسابقه تحویل می دهد و به دورغ  می گوید که کتاب ، خاطرات برادر مرده اش است ، حکایت همه ی اندوهی که بلژیک را در آغوش گرفته !
 همه ی داستان چه در بخش "اندوه" و چه در بخش دوم به نام "بلژیک" نوشته ی خود لویی سیناوه است و لویی سیناوه خود هوگو کلاوس ! مرد اندوهگینی که همه ی عمر اندوه بلژیک را با خود حمل کرده است . نابغه ای  که در سن 78 سالگی با آناتازی ( مرگ انتخابی ) در گذشت !
و نکته ی آخر درباره ی رمان "اندوه بلژيك" نوشته "هوگو كلاوس" با ترجمه "سامگيس زندي" : ترجمه ای درخشان که اگر نگوییم با خود اثربرابری می کند ، بدون شک پا به پای اثر پیش آمده  و از این کتاب رمانی در خور ستایش و درک ،  پیش روی خواننده ی فارسی زبان قرار داده است .
 ترجمه ی روان و سلیس این اثر بدون شک احتیاج به پشتکار ، صبر و عشقی بزرگ داشته ؛ ترجمه ی خردمندانه  پاورقی ها و تحقیق در مورد اسم ها و مکان ها و اصطلاحات تخصصی نیز از آن دست است . و همچنین ، ریسک بالای ناشر (نشر آموت) برای چاپ این اثر که به خاطر حجیم بودن و نا شناخته گی ، از حوصله ی بسیاری از خوانندگان ( ایرانی ) خارج است ، و تلاش  برای بالا بردن سطح سلیقه ی رمان خوانان  قابل تقدیر و تشکر فراوان است .                        

Labels:

aamout[at]gmail[dot]Com
با «مینا یكتا» نویسنده‌ی نفرین سرخ
مينا يكتا، نویسنده رمان نفرین سرخ
روزنامه دنياي اقتصاد (محمد غلامی پور): رمان نفرین سرخ نوشته مینا یکتا یكی از كتاب‌هایی است كه چندی پیش وارد بازار شد و مورد استقبال رمان خوانان قرار گرفت و به چاپ دوم رسيد. این كتاب در 5 فصل نوشته شده است و در پنج مقطع زمانی پیش از تولد، تولد، 7 سالگی، 14 سالگی، 21 سالگی و 28 سالگی از شخصیت اصلی داستان را در بر می‌گیرد. به بهانه انتشار این كتاب با مینا یکتا نویسنده این رمان به گفت‌وگو نشستیم.
رمان نفرین سرخ با وجود ماجراهای زیادی كه در كتاب اتفاق می‌افتد در انتها انسان را سرشار از حس تلاش و باور معرفی می‌كند. آیا برای القای این حس عمدی داشتید؟
 داستان درباره دختری است که طرد شده و آرزویش پذیرفته شدن توسط افراد جامعه‌اش است و دردناک‌تر از همه اینکه حتی پدرش هم او را شوم و نفرین شده می‌داند. قیم دختر زنی جوان و تحصیلکرده است و دختر یک حکیم محلی بوده و به‌خاطر رویای پدرش چندسالی را در شهر درس خوانده است. او تصمیم می‌گیرد برای آنکه پریگل (شخصیت اصلی) بتواند با مشکلاتش کنار بیاید و آن‌ها را بپذیرد افق دیدش را گسترده کند و او را برای رسیدن به هرچه می‌خواهد قوی سازد. برای همین از او می‌خواهد یک کلمه را پیدا کند که به تمام کلمات دیگر معنا می‌بخشد به کلماتی مثل عشق، ایمان، آرزو و...
این كلمات آموختنی هستند؟
احتمالا زندگی به خیلی از خواننده‌های شما این کلمه را آموخته است. همان‌طور که پریگل این کلمه را از پس زندگی پر فراز و نشیبش پیدا کرد. فقط گاهی ارزش این کلمه را فراموش می‌کنیم و قصد من تنها یادآوری ارزش عمیق این واژه بود.
چیز جالبی که در کتاب شما نظر من را جلب کرد گذر فصول در هر بخش بود.
دلیل خاصی داشتم. در کتاب فصل اول بهار است و بعد تابستان، پاییز و زمستان و در نهایت به بهار بر می‌گردیم. این چرخه واقعی زندگی است. البته هر فصل زیبایی‌های خاص خودش را دارد و تلاش کردم آن‌ها را در داستانم منعکس کنم تا خواننده‌ها از فخر فروشی طبیعت لذت ببرند.
 چرا در فصل چهارم در قسمتی نوشته‌اید که هرگز بعد از پاییز، بهار نمی‌آید.
اگر پاییز را نشانه سختی و برهنگی برای درختان در نظر بگیریم می‌بینیم که با وجود التماس آنها با دست‌های برهنه، بازهم خداوند به آنها شاخ و برگ سبز نمی‌دهد زمستان را برایشان می‌فرستد اما درختان هرگز تسلیم نمی‌شوند و به محبت خدا ایمان دارند. ایمان دارند که خداوند بهار را برایشان خواهد فرستاد. گاه ما انسان‌ها هم از دعا کردن خسته می‌شویم و تسلیم افکاری می‌شویم که شیطان به ما القا می‌کند درحالی‌که باید از اجابت نشدن دعایمان بدانیم که این زمستان ماست و بعد از آن حتما بهاری خواهد بود اگر تسلیم نشویم.
 قضیه كتاب بی‌جلد كه به آن اشاره می‌كنید چیست؟
تمام جذابیت کتاب بی جلد معرفی شدن تدریجی آن است. فقط همین قدر بگویم که کتابی است که پریگل نویسنده‌اش را نمی‌شناسد و خواندن و نوشتن را از روی آن می‌آموزد و در نهایت مسیر زندگی‌اش را از روی مطالب آن کتاب پیدا می‌کند.
کتاب نفرین سرخ درباره یک دختر سرخ چشم است که با ماجراهایی روبه‌رو می‌شود وسعی می‌کند آنها را حل كند. داستان پر از فراز‌ونشیب‌های زندگی این دختر است. گاه تا حدودی موفقیت کسب می‌کند و در بعضی برهه‌ها شکست می‌خورد تا بالاخره راز ایستادن در برابر مشکلات را یاد می‌گیرد. داستان یک پایان باز دارد و خواننده هرطور که دوست دارد داستان را در ذهنش تمام می‌کند.
مثل اینكه این کتاب تجربه اول شما هم بود. درست است؟
بله نفرین سرخ کتاب اول من است و از آنجا که محتوای آن نیاز به تحقیق و بررسی داشت نوشتنش برایم زمان زیادی طول کشید. طرح داستان که مختصری از آغاز تا پایان داستان است یکسال زمان برد و دوسال صرف نوشتن خود کتاب شد.
در کتاب حرف‌هایی درباره سرنوشت زده شده است. آیا قصد داشتید تعیین‌کننده سرنوشت را معرفی کنید؟
نه، اصلا. تمام تلاشم را کردم که داستان فقط حالت روایتی بگیرد. تمام تلاشم، تعریف کردن داستان زندگی یک انسان متفاوت بود، البته شخصیت اصلی تفاوت جسمانی داشت ولی خوب تفاوت‌های دیگری هم هست که به گونه‌ای می‌تواند آنها را هم شامل شود. کتاب نفرین سرخ نقل یک داستان است که شخصیت اصلی آن به دنبال راهی برای رسیدن به آرامش و پذیرفته شدن توسط مردم جامعه‌اش است. تعیین‌کننده سرنوشت در این داستان برای هر فرد بسته به باورهایش می‌تواند متفاوت باشد.
ایده داستان را از كجا گرفتید؟
ایده این داستان را من در سن نوزده سالگی داشتم و از بیست سالگی شروع به پرداخت طرح آن کردم. از نظر من این سن کمی است و شاید نمادین حرف زدن در آن سن و سال چیز معمولی باشد و اینکه چرا شخصیت اصلی یک دختر است بیشتر به خاطر جنسیت خودم است. مسلما به خاطر مشابهت جنسیتی پرداخت و شخصیت‌سازی برایم راحت‌تر است و این در کتاب اول که نوشتن آن پر از استرس است یک نکته مثبت به حساب می‌آید.
چرا استرس ؟
خب مسلما هر کار برای اولین بار دغدغه‌های خاص خودش را دارد.
در فضای داستان از جنگل، کوه، صدای رودها و... صحبت کرده اید؟ بهتر نبود فضای ملموس‌تر و  نزديك‌تر به جامعه را انتخاب کنید؟
من فکر می‌کنم نکته قوت کار من همین فضا باشد.به اندازه کافی در زندگی روزمره با ماشین‌ها و صدای بوق هایشان، شلوغی و آلودگی سرو کار داریم. حداقل زمانی را که برای مطالعه می‌گذرانیم در فضای روح نواز طبیعت باشد. برای ما شمال نشینان جنگل لذت‌بخش‌ترین تفریحگاه است، خواستم این لذت را با ساکنان سایر شهرها قسمت کنم.
نفرین سرخ(رمان ایرانی) مینا یکتا نشر آموت/ چاپ دوم 312 صفحه/ 15000 تومان.

Labels:

aamout[at]gmail[dot]Com
پرفروش‌ترین‌های تیر 93
http://aamout.persiangig.com/image/bestseller/9304-bestseller-s.jpg
سایز بزرگتر جلد رمان‌های پرفروش تیرماه ... اینجا

1: بودن/ رمان/ یرژی کاشینسکی/ ترجمه‌ی مهسا ملک‌مرزبان
2: شوهر عزیز من/ رمان/ فریبا کلهر/ چاپ ششم
3: کتاب نیست/ مجموعه شعر/ علیرضا روشن/ چاپ هفتم
4: پیش از آنکه بخوابم/ رمان/ اس‌جی‌واتسون/ ترجمه‌ی شقایق قندهاری/ چاپ سوم
5: رابطه/ رمان/ مهتاب دیهیم
6: عاشقانه/ رمان/ فریبا کلهر/ چاپ سوم
7: خدمتکار و پروفسور/ رمان/ یوکو اوگاوا/ ترجمه‌ی کیهان بهمنی/ چاپ سوم
8: آقاپری/ مجموعه داستان طنز/ جمیله مزدستان/ چاپ چهارم
9: اندوه بلژیک/ رمان/ هوگو کلاوس/ ترجمه‌ی سامگیس زندی
10: واژه‌های خندان/ ضرب‌المثل‌های طنز فارسی/ گردآوری: احمد اکبرپور
11: زندگی اسرارآمیز/ رمان/ سو مانک کید/ ترجمه‌ی عباس زارعی
12: جاناتان مرغ دریایی/ داستان/ دو زبانه/ ریچارد باخ/ ترجمه‌ی عباس زارعی

Labels: , , , , , , , , , ,

aamout[at]gmail[dot]Com
ترساننده‌ی این شب‌هایم
 
یادداشتهای الی: همه مان عادت کرده ایم یک فیلم ترسناک ببینیم و بترسیم ، حتا گاهی هوس ترسیدن می کنیم و فیلمی را که این جا و آن جا از ترسناک بودنش خواندیم و شنیدیم را انتخاب می کنیم و می بینیم ؛ حالا اینبار به خودتان جرات دهید و کتابی دست بگیرید و بخوانید و بترسید ! اولین تجربه ی ترسیدن با کتاب خواندنم برمی گردد به جین ایر خوانی ام در شب های نوجوانی و لابد حدس زدید که ترسیدنم مربوط می شد به کجاهای کتاب ، بله زن دیوانه ی روچستر که بالای خانه ی قلعه مانند آقای روچستر نگهداری می شد و هر از گاهی سر و صدایی و جیغی راه می انداخت و یا مشعل به دست راه می افتاد طبقه ی پایین خانه ...
کتاب بعدی ای که ترساندم " برف و سمفونی ابری " پیمان اسماعیلی بود و حالا ترساننده ی این شب هایم " برکه های باد " رضاجولایی ست . این کتاب مجموعه ی 14 داستان کوتاه است که هر کدام در فضاهایی آشنا ولی در نهایت با موقعیت هایی وهمناک می گذرد .فضاهایی که در ابتدا خیلی آرام و عادی به نظر می رسد ولی کم کم و با پیشروی شخصیت در دل داستان ما و شخصیت داستان ها با موقعیتی عجیب و ترسناک و رازآلود مواجه می شویم که وادار می شویم با تمام وجود ترس و مرگ و تبدیل شدگی را حس کنیم و به خودمان که می آییم خیالمان راحت شود که ما درون داستان نیستیم و راحت در تختخوابمان لم داده ایم و فقط نظاره گریم و خواننده ! رضاجولایی در این مجموعه خیلی آرام و خونسرد ور دیگرمان را برایمان به تصویر می کشد تا یادمان بماند که در موقعیت خاص تبدیل به چه انسان های جنایتکاری می شویم !
قسمتی از داستان " جانور " ص 48
همه جا از رطوبت خیس بود . مه چندان غلیظ نبود بنابراین راه سربالایی را پیش گرفتم . صخره ها لغزنده بود و می باید احتیاط می کردم . بزودی همه چیز در میان مه ناپدید شد . تصمیم داشتم تا صخره های بالا دست ، جایی که بوته های وحشی جای خود را به درختان کوهی می سپرد بالا بروم ، اما بزودی احساس کردم در میان مه نمی توانم مسیر مناسب را پیدا کنم . هنگام بالا رفتن از صخره ای صدای ریزش خاک و سنگ را از اطرافم شنیدم . چند لحظه بی حرکت ماندم اما دیگر هیچ صدایی شنیده نشد . بالاتر از صخره راه بزرویی پیدا کردم چند گامی بیشتر برنداشته بودم که صدایی را از پشت سر شنیدم . انگار خره ی جانوری بود . تفنگ را از دوش برداشتم . در شکاف صخره ای پناه گرفتم . می خواستم تفنگ را پر کنم اما نمی توانستم . دچار هیجان شده بودم . فشنگ ها جا نمی رفت و هنگامی که در مخزن جا گرفت ، ضامن درست بسته نمی شد . دست هایم می لرزید ، انگار نیرویی در آنها نمانده بود . بعد درست از پشت سرم صدای پایی شنیدم. برگشتم. شبحی از درون مه پیش می آمد...
برکه های باد/ رضاجولایی/ نشرآموت/11000تومان

Labels:

aamout[at]gmail[dot]Com
تقابل عشق و نفرت در کوچه یادها
 
علی‌الله سلیمی:‌ بسیاری از داستان های موفق معمایی و پلیسی به گره های پی در پی داستانی و معماهای پیچیده درون متن متکی هستند که اگر در فصل های ابتدایی نویسنده نتواند جایگاه واقعی این گره ها و همچنین حلقه های معمایی را به درستی مشخص و تبیین کند، احتمال لو رفتن کل طرح داستانی و در نهایت بی قطع ارتباط مخاطب با متن وجود دارد؛ مسئله ای که در رمان «راز کوچه شیروانی» نوشته لیلا بابایی فلاح همواره مورد توجه نویسنده بوده و بابایی فلاح سعی کرده تا پایان متن از لو رفتن پایان قصه جلوگیری کند. قوت ماجراهای این رمان همان طور از عنوان آن بر می آید، متکی به رازی است که در کوچه شیروانی نهفته و نویسنده با یک برنامه ریزی زمانی در طول داستان، به شکل قطره چکان اطلاعات مورد نیاز را به مخاطبان می رساند تا ضمن برخورداری از یک قصه رئال اجتماعی، قدم به قدم به مرکز حادثه نزدیک شود. تقریبا بسیاری از مولفه های داستان های معمایی پلیسی در رمان«راز کوچه شیروانی» رعایت شده است.
در فصل اول داستان حادثه مرگ شخصیت یحیی اتفاق می افتد، بدون هیچ گونه سرنخی و با کلی حدس و گمان از سوی مخاطب. بنابر این همان طور که طبیعت این گونه داستان هاست، چشم مخاطب به گذشته است. به رازهایی که اگر برملا شود، راز مرگ یحیی هم بر ملا خواهد شد. در فصل های بعدی، نویسنده قدم به قدم به گذشته برمی گردد و تا حدودی راز مرگ یحیی برملا می شود. البته به شکل ظاهر قضیه، چون نشانه هایی در متن وجود دارد که علت مرگ را به مسئله دیگری پیوند می زند. شخصیت مقابل یحیی، زنی میانسال به نام شهین است که از ابتدای داستان، شخصیت محوری قصه محسوب می شود. با توجه به این که نظرگاه داستان دانای کل محدود معطوف به شخصیت شهین است، مخاطب از ابتدای داستان با این شخصیت همراه می شود تا قدم به قدم به نقطه ثقل داستان نزدیک شود.
در میانه های داستان، خواننده تقریبا به یقین می رسد که راز کوچه شیروانی در دل شهین نهفته است. بنابر این، همراه با شهین به هزارتوی ماجراهای زندگی او در گذشته وارد می شود و لایه های اسرارآمیز زندگی او را یکی پس از دیگری کنار می زند تا به اصل ماجرا برسد؛ ماجرایی که شعاع زمانی حدود بیست و پنج سال را دربر می گیرد. مرگ اسرازآمیز یحیی در یاییز سال 1381 اتفاق می افتد و شهین با کنجکاوی و البته آگاهی تمام ریشه های این مرگ را دنبال می کند و می رسد به پاییز 1356 که در آن نطفه ارتباط عاطفی ناموفقی بین این دو بسته شده اما به مرور گسسته و باعث نفرت شده است. شهین به میزان نقش خود در مرگ یحیی آگاه است و همین باعث می شود نسبت به آن حساس باشد. مخاطب در تعقیب قصه های به هم پیوسته ای که از ابتدای آشنایی شهین و یحیی تا زمان مرگ یحیی در بیست و پنج سال بعد اتفاق می افتند به یک مسئله آشنا در ارتباط آدم ها می رسد که همانا موضوع تقابل عشق و نفرت است. در«راز کوچه شیروانی» این دو چنان در هم آمیخته است که گویی از ازل تا ابد قرار است در کنار هم باشند و چاره ای برای گریز از تقابل آنها نیست. در این داستان سرخوردگی های آدمی به مرور روی هم انباشته و در نهایت، جایی از داستان زندگی به ناگاه فوران می کنند و مسیر سرنوشت ها را به تلخ ترین شکل ممکن تغییر می دهند.
در کوچه شیروانی رازی نهفته است که صاحب این راز را برای همیشه غمگین و اندوهناک کرده است. حتی با مرگ یحیی که یک سوی این راز طولانی است، قصه به پایان نمی رسد و شهین تا زنده است راوی این راز اندوهناک می شود.
چاپ اول(زمستان 1392) رمان«راز کوچه شیروانی» با شمارگان 1100 نسخه در 136 صفحه و قیمت 7000 تومان از سوی نشر آموت چاپ و منتشر است.

Labels:

aamout[at]gmail[dot]Com